Prosiect ysgol yn cyrraedd rhestr fer

6 diwrnod yn ôl

Mae grŵp o ddisgyblion Ysgol Dyffryn Aman wedi cyrraedd y rhestr fer am eu gwaith ymchwil i anrhydeddu cyn-ddisgyblion a gollodd eu bywydau yn y Rhyfel Byd Cyntaf.

Mae'r prosiect Cofio wedi ei enwebu ar gyfer Gwobrau Angel Treftadaeth Cymru 2018 yn y categori 'Cyfraniad Gorau i Brosiect Treftadaeth gan Bobl Ifanc'.

Nod y gwobrau, a noddir gan Sefydliad Andrew Lloyd Webber, yw dathlu gwaith gwirfoddolwyr, hyfforddeion, prentisiaid, pobl ifanc a gweithwyr treftadaeth proffesiynol sy'n adfer neu'n achub adeiladau hanesyddol neu'n gwneud darganfyddiadau newydd.

Mae'r grŵp sy'n gyfrifol am y prosiect Cofio yn cynnwys 14 o ddisgyblion blwyddyn 12, a gwblhaodd rhan fwyaf o'r gwaith pan oeddent ym mlwyddyn 9.

Dywedodd yr athrawes hanes, Rachel Evans: "Mae'r grŵp hwn o ddisgyblion wedi bod yn haneswyr brwd ers iddynt ddechrau'r ysgol ac maent wedi datblygu eu gwybodaeth am hanes a threftadaeth y tu hwnt i'r ystafell ddosbarth. Roedd y grŵp yn arbennig o awyddus i ddatblygu eu gwybodaeth am sut yr oedd digwyddiad byd-eang fel y Rhyfel Byd Cyntaf wedi effeithio ar eu cymunedau eu hunain."

Ysbrydolwyd y prosiect gan goflech sydd yn neuadd yr ysgol ar gyfer y cyn-ddisgyblion a fu'n ymladd yn ystod y Rhyfel Byd Cyntaf. Un o'r cyn-ddisgyblion hyn oedd William Ewart Thomas a fu farw ar faes y gad, er bod 24 o ddynion ifanc eraill wedi goroesi.

Fel rhan o'u hymchwil, dechreuodd y disgyblion drwy ddefnyddio Cyfrifiad 1911 i'w rhoi ar ben ffordd yn ogystal ag archifau papurau newyddion a chofnodion milwrol. Cysylltodd y grŵp ag un o ferched y dynion a enwyd ar y plac, ac er y bu farw ei thad pan oedd hi'n ifanc iawn, aeth hi a'r disgyblion ati i gasglu'r wybodaeth oedd ganddynt ynghyd â darganfod ei rôl yn y rhyfel. "Roedd yn brofiad gwerthfawr i bawb," meddai Rachel.

"Serch ychydig o heriau, roedd awydd y disgyblion i helpu'r ferch i gael gwybod rhagor am ei thad, a'r awydd hefyd i helpu cenedlaethau'r dyfodol i ddeall hanes a threftadaeth yr ysgol, yn eu hysgogi."

Dywedodd y Cynghorydd Glynog Davies, yr Aelod o’r Bwrdd Gweithredol dros Addysg a Gwasanaethau Plant: "Mae'n wych cael clywed bod y prosiect pwysig hwn, sydd wedi'i ysgogi gan ddiddordebau'r disgyblion a'u hawydd i ddysgu rhagor am hanes a threftadaeth eu hysgol a'u cymuned leol, wedi cael ei enwebu am wobr. Rwy'n annog pawb i gefnogi'r disgyblion a phleidleisio dros eu prosiect."

Gallwch gefnogi prosiect yr ysgol drwy 'bleidlais y cyhoedd', lle gall y cyhoedd bleidleisio am y prosiect gorau ar draws amryw o gategorïau.

Gallwch bleidleisio yma….
https://cbhc.gov.uk/amdanom-ni/gwobrauangeltreftadaethcymru/gwobrau-angel-treftadaeth-cymru-2018-pleidlais-y-cyhoedd/